Ramazan ayı islam alemine ve tüm dünyaya güneş gibi doğdu. Bu güzel ayda insanlar üzerilerine düşen ibadetlerini güçleri yettiğince yerine getirmeye çalışırlar. Dünyada karşısındakini anlamanın en güzel yöntemi , kendisini onun yerine koymaktır. Modern litaretürde buna empati diyorlar. Ancak islamın özünce uzun süredir barınan bu kavram , toplumsal dayanışmayı tetikliyor ve etrafında bakıma ve yardıma ihtiyaç duyanları islami bir oto kontrolle gözetiyor, ihtiyaçlarının giderilmesini ve toplumdan dışlanmasını engelleyerek birliktelik ve kardeşlik rüzgarlarını alevlendiriyor.

Bu güzel ayda “tok açın halinden anlamaz” ata sözüne inat , toplumun her kesimi , zengini fakiri, makam sahibi olanı olmayanı herkes aynı çadırda aynı sofrada aç kalmanın ve rabbine kulluk etmenin huzuru içerisinde ekmeklerini paylaşıyor. Bu da yüreğimizdeki kardeşlik duygusunu alevlendirip , verilen nimetlerin değerini birkez daha bize öğretiyor. İşte bir ramazanı daha en güzel duygularla yaşamaya çalıştık ve artık son on güne girmiş bulunuyoruz. Bu son günlerin kıymetini daha da iyi bilmeli , özellikle içinde bizle için saklanan kadir gecesini en iyi şekilde değerlendirmeliyiz.

Yine üzerimize vacip olan ve islamın o paylaşma güzelliğini bizlere yaşatan bir ibadetinden bahsetmek istiyorum. Bunun tek nedeni var o da fıtır sadakasının ramazan bayramından önce verilmesinin gerekliliğidir. Fıtır kelime anlamı ile yaratılış demektir ve yaradışımıza şükrümüzü ifa edebilmek için mal ile yapılan bir ibadettir. Sadaka-i Fitr hakkındaki bu yazımızda aklınıza takılan ,

• Fıtır Sadakası nedir ?
• Fıtır Sadakasını kimler verir ?
• Fıtır Sadakası kimlere verilir ?
• Fıtır Sadakası Miktarı nedir ?
• Fıtır Sadakası ne zaman verilir ?
• Fıtır Sadakası kimlere verilmez ?

gibi sorulara netlik kazandırmaya çalışıp , daha bilinçli bir şekilde , efendimiz Hz. Muhammed Mustafa (A.S) ‘da şiddetle tavsiye ettiği bu değerli ibadetli en güzel şekilde anlatmaya çalışacağız.

Fıtır Sadakası nedir ?

Fıtır sadakası yukarıda da mevzu bahis edildiği üzere yaratılış kökünden gelmektedir. Ramazanı yaşayarak , bayrama kavuşan ve belli miktarda malı olan herkesin vermesi gereken mal ile yapılan bir ibadet türüdür. Efendimizin Hz. Abbas’dan rivayet edilen bir hadisine göre ; oruçlunun , boş , kötü ve çirkin sözlerine karşı keffaret olması bakımında ve fakirlere azık olması açısından farz kılındığı bildirilmiştir. Halk arasında baş-göz sadakası ve fitir sadakası olarakda bilinir.

Fıtır Sadakasını kimler verir ?

Müslüman olan , köle , hasta , akıllı yada değil her müslümanın vermesi gereken bir ibadettir. Anne – babalar vasileri oldukları çocuklar için fıtır sadakası vermek zorundadır. Hasta ve yaşlılar içinde çocukları yada yakınları fıtır sadakalarını ödemek zorundadır. Akıl hastaları içinde aile reisleri yada aile fertlerinden biri mutlaka malı varsa ondan yoksa kendi malından kişinin fıtır sadakasını ödemek zorundadırlar.

Fıtır sadakasını ödemek için kişinin nisap miktarı kadar malı (80.18 gr) olması yeterlidir. Malın üzerinden  zaman geçmesi de gerekmez. O mala sahip olduğu anda aile fertleri içinde nefes alan herkes için fıtır sadakası ödenmelidir.

Fıtır Sadakası kimlere verilir ?

Fitre kendisine zekat verilebilecek nitelikte olan herkese verilebilir. Nisap miktarı malı olmayan , fakirlik derecesinde ihtiyaç sahibi herkese fıtır sadakası verilebilir.  Fitre verirken kişinin yüzüne rencide edicek şekilde sadaka olduğu söylenmemeli , usülüne uygun şekilde gönül alarak söylenebilir yada incineceği biliniyorsa içinizden niyet ederek direk kişiye sadaka verilebilir.

Fıtır Sadakası Miktarı nedir ?

Fıtır sadakası aşağıda belirtilen mallar ve miktarları kadar verilebilir.

1- Buğday 1460 Gram

2- Arpa 2920 Gram

3- Kuru üzüm 2920 Gram

4- Hurma 2920 Gram

Ancak bu ürünler yerine bunların yerini tutacak miktarda para da verilebilir. Minumum ödenmesi gereken fitre miktarı her yıl diyanet işleri başkanlığında hesaplanır ve duyurulur. Bu sene duyduğuma göre 7.5 tl civarında imiş. Kesin bilgiyi camilerden , din görevlilerinde , müftülüklerden alabilirsiniz.

Yalnız unutulmamalıdır ki fitre miktarı hesaplanırken kişinin bir öğünlük karnını güzelce doyurabildiği bir miktardan bahsediyoruz. Bu nedenle amacımız hem ibadetimizi yapmak , hem insaların bayram sevincine vesile olmak ise , fitre verirken biraz bonkör davranalım. Elimizden geldiğince o insanı kendi yerimize koyalım ve bayramı en güzel şekilde geçirmesi için yardımcı olmaya çalışalım.

Fıtır Sadakası ne zaman verilir ?

Sünnet olan ve efendimizin uyguladığı şekilde fıtır sadakasını sabah namazı ile  bayram namazı çıkışı ile bayramın ilk günü güneş batışına kadar o zaman zaman diliminde vermek uygun olanıdır. Zaten dört mezhebin ortak görüşüne göre fıtır sadakası bayramın 1-2 gün öncesi ve bayram namazından sonra ilk gün sonuna kadar verilmelidir.

Bayramdan sonraya bırakmamak gerekir , bu durumda kaza edilmesi lazımdır.

Fıtır Sadakası kimlere verilmez ?

Fıtır sadakası tüm fakir ve ihtiyaç sahiplerine verilir. Ancak bakmakla yükümlü olduğu , anne , baba, çocuk , üvey çocuk gibi birinci derece akrabalarına verilmez. Çünkü zaten kişi bunlara bakmak mecburiyetindedir.